- 11
- Jan
Co to jest Stwardnienie Rozsiane (SM / MS) ?
Stwardnienie rozsiane [ang. multiple sclerosis (MS), lac. sclerosis multiplex
(SM)]
to autoimmunologiczna choroba ukladu nerwowego (mózgu i rdzenia kregowego),
w której od poczatku zachodza dwa patologiczne procesy : zapalenie i proces
neurodegeneracji. Choc procesy te sa w gruncie rzeczy niezalezne, w róznych
aspektach bywaja ze soba powiazane.
Proces zapalny w obrebie tkanki nerwowej powoduje uszkodzenie mieliny i implikuje
ryzyko wzrostu wskaznika rzutów choroby – epizodów okresowego
pogorszenia sprawnosci fizycznej.
Neurodegeneracja to proces, który moze zachodzic niezaleznie od zapalenia
i powodowac uszkodzenie aksonów. Jest zwiazany z ciaglym pogarszaniem
sie sprawnosci fizycznej.
Nastepstwa procesu zapalnego sa bardziej wyrazne we wczesnych stadiach choroby,
podczas gdy proces neurodegeneracji niezaleznie od tego, ze zaczyna sie wczesnie,
daje dominujace objawy w okresie progresji choroby.
Co powoduje SM ?
Nasza wiedza na temat czynników wywolujacych te chorobe jest wciaz niepelna.
SM uwaza sie za chorobe autoimmunologiczna mózgu i rdzenia kregowego,
zalezna od limfocytów T. Tkanki wlasne organizmu sa traktowane jako
obce.
Poczatek choroby wydaje sie zalezec od kombinacji czynników genetycznych
i srodowiskowych. SM nie jest przekazywana przez rodziców dzieciom i
nie wskazano pojedynczego genu zwiazanego z SM. Jednakze, naukowcy zidentyfikowali
geny zwiazane z podwyzszonym ryzykiem rozwoju tej choroby. W rodzinach, w których
krewny pierwszego stopnia (tzn. rodzic lub rodzenstwo) choruja na SM, ryzyko,
ze schorzenie rozwinie sie w przyszlosci takze u dziecka jest wieksze, niz
ryzyko w populacji ogólnej, chociaz nadal bardzo male.
Wiele wirusów i bakterii bylo badanych jako mozliwe czynniki ryzyka
wystapienia SM, ale nie wskazano jednego mikroorganizmu bedacego przyczyna
choroby.
Czy istnieja rózne typy SM ?
Zasadniczo wyróznia sie trzy podstawowe postacie SM :
- rzutowo-ustepujaca (RRMS)
- wtórnie postepujaca (SPMS)
- pierwotnie postepujaca (PPMS)
U blisko 55 % pacjentów SM ma poczatkowo przebieg rzutowo-ustepujacy,
który charakteryzuje sie czesciowym lub calkowitym ustapieniem objawów
po rzucie choroby, to jest remisja.
W ciagu 10 lat u wiekszosci pacjentów z postacia rzutowo-ustepujaca
rozwija sie postac wtórnie postepujaca. W tym przypadku stopien niesprawnosci
stopniowo narasta.
Pacjenci maja mniej rzutów lub nie maja ich wcale, ale niesprawnosc
wciaz narasta i w efekcie
staja sie uzaleznieni od wózka inwalidzkiego. U prawie 10 % pacjentów
wystepuje od poczatku choroby postac pierwotnie postepujaca, z objawami postepujacej,
narastajacej niesprawnosci
od poczatku choroby - bez rzutów i remisji. Lek na sm - copaxone.